airplanebooksbriefcase business cogs cross election entertainment fish house law lockmedicalpeopleselfservices socialtax

Illitsersuut: Inissiani pioreersuni iluarsartuussinernut taarsigassarsiat

Nalinginnaasumik paasissutissiineq 

Namminersorlutik Oqartussanit iluarsartuussinermut taarsigassarsiat – ilisimasassatit

Iluarsartuussinissamut taarsigassarsiat erniaqanngillat akilersugassaanatillu, aammalu inissiap qularnaveeqqusiissutigineratigut qulakkeerneqartussaallutik. Atugassarititaasunik uppernarsaanissamullu piumasaqaatinik arlalinnik, qinnuteqannginninni eqqumaffigisassannik atuutsitsisoqarpoq.

Inissiamik ukiut 20-t sinnerlugit pisoqaassusilimmik pigisaqaruit, taassumalu iluarsaannissaa, pitsanngorsarnissaa allinissaaluunniit kissaatigigukku Namminersorlutik Oqartussanut taarsigassarsinissamik qinnuteqaateqarsinnaavutit. Taarsigassarsinermi aningaasartuutissat 40%-ii tikillugit matussuserneqarsinnaapput – taamaattorli annerpaamik 300.000 koruuniussallutik. Illit nammineerlutit sinneri aningaasalersussavatit uppernarsassallugillu.

Matuma kinguliani malitassat allattorsimaffiat aammalu piumasaqaatit, piffissaliussat, aningaasaqarneq qinnuteqarnerullu ingerlasarnera pillugu paasissutissat pingaarutillit ilinnut saqqummiunneqarput.

Iluarsartuussinermut taarsigassarsinissamut piumasaqaatit 

Allakkatigut qinnuteqaat Ineqarnermut, Attaveqaasersuutinut Isorliunerusunullu Naalakkersuisoqarfimmut e-mail boligfinansiering@nanoq.gl aqqutigalugu nassiunneqassaaq

Namminersorlutik Oqartussaniit iluarsartuussinissamut taarsigassarsitinneqarnissamut uku naammassineqartussaapput:

• Piffissami qinnuteqarfiusumi inissiaq minnerpaamik ukiunik 20-nik pisoqaassuseqassaaq.
Inissiaq nammineerlutit pigissavat, tassanilu aappat imaluunniit meeqqat ukiukinnerusut ineqatigissavatit.
• Inissiaq ikuallattoornissamut illullu ajoqusersinnaaneranut sillimmaserneqarsimassaaq, aammalu kiligassamut akilinngitsuukkanik akiitsoqartoqassanngilaq.
Pisortanut akiitsunik akilinngitsuukkanik, 25.000 koruunit sinnerlugit amerlassusilinnik akiitsoqassanngilatit (tak. § 29).
Suliassami aningaasartuutinit tamarmiusunit minnerpaamik 60%-inik akiliisinnaallutit uppernarsarsinnaassavat.

Inissiamut ataatsimut ataasiinnarnik taarsigassarsititsisoqarsinnaavoq, aamma inissiaq allineqareernermini 110 m²-init anginerussanngilaq.
OBS: Taarsigassarsiat inuulluataarniutinut pitsannguinermut, soorlu spabadinut, jacuzzinut assigisaannulluunniit atorneqarsinnaanngillat.

Qinnuteqaatinnut suut ilanngutissavigit? 

Iluarsartuussinermut taarsigassarsinissamik qinnuteqarninni allakkatigut qinnuteqaat Namminersorlutik Oqartussanut nassiutissavat. Qinnuteqaatit ukununnga uppernarsaatinik imaqassaaq:

1. Suliassat allaaserineqarneri – suut iluarsaassassaappat, pitsanngorsarneqartussaappat allineqartussaallutilluunniit.
2. Inissiaq pillugu paasissutissat – tassunga pisoqaassusia, angissusia maannalu qanoq innera ilanngullugit.
3. Aningaasartuutissanut missingiut – suliassanut aningaasartuutissat tamakkerlugit.
4. Nunaminertamik atugassiissutaasinnaasoq – alliliinermi nunaminertamik atugassiinermut akuersissut pisariaqartinneqarpat.
5. Nammineerluni aningaasaliissutissanut uppernarsaat – soorlu kontop naqinnera, taarsigassarsinissamut neriorsuut, ileqqaakkat il.il.
6. Najukkamut uppernarsaat aamma CPR-normu.
7. Piginnittuunermut tunngassuteqartunut uppernarsaat – soorlu piginnittuunermut uppernarsaat imaluunniit eqqartuussivikkoortumik nalunaarsuinermut uppernarsaat.
8. Akiitsut pillugit nalunaarut – pisortanut akiitsunik akilinngitsuukkanik 25.000 koruunit sinnerlugit akiligassaqannginninnut akiliisitsiniartarnermi oqartussaasunit uppernarsaat.

Pingaarutilik: Suliassat minnerpaamik 60%-iinut nammineerlutit akiliisussaavutit. Taarsigassarsiat 40%-it tikillugit – taamaattorli annerpaamik 300.000 koruuninik - matussusiinermut atorneqartussaapput.

Eqqaamasassat allassimaffiat – tamaasa piareeqqavigit? 

Qinnuteqaativit nassiutinnginnerani piumasaqaatit naammassisimanerlugit, aammalu uppernarsaatissat pisariaqartut tamaasa piareersimanerlugit qulakkiissavat. Amigaateqannginnissat qulakkeerniarlugu eqqaamasassat allattorsimaffiat una atoruk.

1. Piumasaqaatit naammassisimavigit?

o Inissiamik piginnittuuvutit tamannalu uppernarsarsinnaallugu
o Inissiaq aappallu, imaluunniit meeqqavillu ukiukitsut ilagalugit najugaqarfigaat
o Inissiaq minnerpaamik ukiunik 20-nik pisoqaassuseqarpoq
o Inissiaq ikuallattoornissamut illullu ajoqusernissaanut sillimmasigaavoq (akiligassanut akiitsoqartoqanngilaq)
o Pisortanut akiitsunik akilinngitsuukkanik 25.000 koruunit sinnerlugit akiitsoqanngilatit
o Inissiaq allineqareernermini 110 m²-t sinnerlugit angissuseqalissanngilaq
o Ukiuni kingullerni tallimani inissiamut najukkannut iluarsartuussinermut taarsigassarsisimanngilatit tapiissutisisimanalluunniit

2. Nammineerlutit akiligassatit akilersinnaavigit?

o Suliassami aningaasartuutit minnerpaamik 60%-ii akilersinnaavatit
o Tamanna uppernarsarsinnaavat – soorlu kontop naqinnera, sipaakkat taarsigassarsinissamulluunniit neriorsuut atorlugu

Taarsigassarsiat 40%-it tikillugit matussutaasussaapput – taamaattorli annerpaamik 300.000 koruuniussapput.

3. Qinnuteqarnissamut allakkiat uku piareersimatippigit?

o Suut iluarsaanneqassanersut, pitsanngorsarneqassanersut allineqassanersulluunniit pillugit naatsumik allakkiaq
o Inissiaq pillugu nassuiaat – pisoqaassusia, angissusia maannalu qanoq innera
o Suliassanut tamarmiusunut missingersuut akinulluunniit missingiut
o Suliassami nunaminertamik atugassinneqarnissaq pisariaqartinneqarpat nunaminertamik atugassiissut
o Nammineerluni aningaasalersuisinnaanermut uppernarsaat (aningaaserivik, ileqqaakkat il.il.)
o Najukkamut uppernarsaatip assilinera aamma CPR-normu
o Piginnittuunermut uppernarsaat (eqqartuussivitsigut nalunaarsorneqarneq piginnittuunermulluunniit uppernarsaat)
o Pisortanut akilinngitsuukkanik akiitsoqannginnerit pillugu Akiliisitsiniartarnermut Oqartussaasuniit nalunaarut

Suliaq naammassippat

o Sanaartornermut naatsorsuutinik uppernarsarneqartunik suliaqartitsissaatit
o Qularnaveeqqusiussaqarluni taarsigassarsinermut allagartaq nalunaarsorneqassaaq (eqqartuussivitsigut nalunaarsortillugu aammalu uparuaanertaqanngitsumik)
o Ikuallattoornissamut illullu ajoqusernissaanut sillimmasiissummik atuuttumik suli peqassaatit
o Atuilernissamut akuersissut nassiutissavat (inissiaq allisimagukku)

Piffissaliussat malitassatit

o Neriorsuuteqartoqarneraniit kingusinnerpaamik ukiut marluk qaangiunnerini suliassat aallartissavatit
o Kingusinnerpaamik ukiut pingasut qaangiunnerini naammassisimassaatit uppernarsaammillu nassiussisimassallutit

Ingerlaavartumik akiliisoqartarnissaanik qinnuteqarsimaguit

o Namminersorlutik Oqartussaniit akuersissummik immikkut ittumik pissarsisimassaatit
o Suliamut naammassisamut atortunullu tunniunneqarsimasunut fakturamik nassiussisimassaatit
o Entreprenørip unneqqarissumik pissusilersornermut nalunaarut atsiussavaa
o Suliassat tamarmik naammassippata uppernarsaat inaarutaasoq nassiutissavat

Aningaasaqarneq, nammineq akiligassat akitsuutillu 

Iluarsartuussinissamut taarsigassarsiat aningaasartuutissat 40%-ii tikillugit matussutaasinnaapput – taamaattorli annerpaamik 300.000 koruuniussallutik. Illit nammineerlutit aningaasalersuutissat sinneri akilissavatit.

Nammineerluni akiligassanut assersuut:
Aningaasartuutissatit tamarmiusut 500.000 koruuniuppata, annerpaamik 200.000 koruuninik taarsigassarsitinneqarsinnaavutit (40 %-it). Illit nammineerlutit 300.000 koruunit (60%-it), soorlu ileqqaakkanniit, aningaaserivimmit taarsigassarsianniit allatulluunniit aningaasalersuutissatut pigisanniit akilissavatit.

Nammineerlutit aningaasaliissutissatit uppernarsarsinnaassavatit.
Uppernarsaatit tassaasinnaapput:

• Aningaaserivimmiit kontop naqinnera
• Aningaaserivimmiit imaluunniit aningaasanik taarsigassarsititsisarfimmiit taarsigassarsitinneqarnissamut uppernarsaat
• Allakkatigut uppernarsaat alla

Akitsuutit
Qinnuteqaruit taarsigassarsiarititat amerlassusiisa 0,5%-iinut akitsuutit akilissavatit. Taakku suliap suliarineqarneranut matussutaassapput, nalinginnaasumillu aningaasat tunniunneqarnerinut atatillugu akilersinneqartussaallutik.

Akiliineq piffissallu killiliussat 

Iluarsartuussinissamut taarsigassarsiarititat aatsaat suliaq naammassippat aammalu uppernarsaatit pisariaqartinneqartut inissippata akilerneqassapput.

Malitassaq pingaarneq: Suliap naammassereernerani akiliineq (§33)
Uppernarsaatissat uku tiguneqarpata akuerineqarpatalu Namminersorlutik Oqartussaniit taarsigassarsiat tunniunneqassapput:
• Sanaartornermut naatsorsuutit akuerisat (aningaaserivimmit, kukkunersiuisumit aningaasanilluunniit taarsigassarsititsisarfimmit akuerisat)
• Qularnaveeqqusiussaqarluni taarsigassarsinermut allagartaq uparuaanertaqanngitsoq nalunaarsorneqarsimasorlu
• Ikuallattoornissamut illullu ajoqusernissaanut sillimmasiinermut uppernarsaat
• Alliliinerni: atuilernissamut akuersissut

Taamaattumik tunngaviusumit illit nammineerlutit suliap tamarmiusup naammassinissaata akuerineqarnissaatalu aningaasalersuisussaavutit.


Periarfissaq: Ingerlaavartumik akiliisarneq (§33a)

Namminersorlutik Oqartussat aalajangiisinnaapput, suliap siumut ingerlanera malillugu taarsigassarsianut ingerlaavartumik akiliisassallutik. Tamanna taamaallaat atorneqarsinnaavoq:
• Entreprenørimiit fakturami suliat naammassereersut aamma atortut tunniunneqareersut pineqarpata
• Akiliineq akiliigallarnerunngippat imaluunniit akiliinissamut pilersaarut malillugu akiliinerunngippat
• Suliap ingerlanerani periarfissaq tamanna Namminersorlutik Oqartussanit aalajangerneqarsimappat

Ingerlaavartumik akiliisarnissaq pisinnaatitaaffiginngilat – tamatumunnga pisuni ataasiakkaani naliliinerit aalajangersimasut tunngavigineqartarput.

Ingerlaavartumik akiliisoqartarnissaa akuerineqarpat:
• Namminersorlutik Oqartussanut akiliisarnissaq pillugu qinnuteqaat nassiutissavat
• Entreprenørimiit suliat naammassinerinut atortunullu tunniussanut fakturaliornermi unneqqarissumik pissuseqarnissamut neriorsuut ilanngutissavat
• Suliaq tamarmi naammassivikkaluarpalluunniit uppernarsaatit § 33-mi taaneqartut tamaasa nassiuttussaavatit
• Namminersorlutik Oqartussat uppernarsaatit inaarutaasut nassiunneqarnissaannut piffissamut killissarititaasumik aalajangiissapput – piffissaliussaq qaangerneqarpat taarsigassarsiat erniinnaartumik utertitassanngorlugit akiligassanngortinneqassapput
• Pisuni immikkut ittuni Namminersorlutik Oqartussat piffissamut killiliussaq sivitsorsinnaavaat, soorlu eqqartuussivitsigut nalunaarsuinissaq kingusinaarsimappat

Suliassami piffissanut killiliussat – uniorneqarpata neriorsuut atorunnaassaaq (§32)
• Suliassaq neriorsuuteqartoqarneraniit kingusinnerpaamik ukiut marluk qaangiunnerini aallartinneqarsimassaaq
• Suliassaq neriorsuuteqartoqarneraniit kingusinnerpaamik ukiut pingasut qaangiunnerini naammassineqarsimassaaq atorneqalersimassallunilu

Piffissanut killiliussat malinneqanngippata, neriorsuut ingerlaannartumik atorunnaassaaq.


Qularnaveeqqusiussaqarluni taarsigassarsiat allagartaat utertitsillunilu akiliinissaq 

Iluarsartuussinissamut taarsigassarsiat inissiat najukkat taarsigassarsianut qularnaveeqqusiullugu eqqartuussivinni nalunaarsorneqassaaq. Taarsigassarsiat erniaqanngillat akilersugassaanatillu, kisiannili pisut ilaanni utertillugit akilersinneqartussaallutik.

🔸 Inissiaq qularnaveeqqusiissutigalugu taarsigassarsiat (§16)

• Taarsigassarsiat illup qularnaveeqqusiissutigineratigut qulakkeerneqassapput eqqartuussivitsigullu nalunaarsorneqassallutik.
• Qularnaveeqqusiissuteqarluni taarsigassarsinermi allagartami akiligassat pioreersut eqqarsaatigineqassapput (soorlu realkredit-imut imaluunniit aningaaserivimmut taarsigassarsianut).
• Qularnaveeqqusiussaqarluni taarsigassarsinermi allagartaq inatsisitut sunniuteqartussaavoq, aammalu taarsigassarsiat sumiginnaanermi akileqquneqarsinnaapput, soorlu:

o Inissiaq aserfallatsaalinngikkukku nalingalu ajorseriarpat
o Sillimmasiissummik atuuttumik peqanngikkuit
o Inissiaq unioqqutitsillutit attartortikkukku imaluunniit inuussutissarsiornermut atorukku
o Inissiaq ilinnut taarsigassarsisuusumut ineqarfittut atorneqarunnaarpat

Qularnaveeqqusiussaqarluni taarsigassarsinermi allagartaq kingusinerusukkut inissiaq tunissagukku imaluunniit inissiamut nutaanik taarsigassarsissaguit periarfissannut sunniuteqarsinnaavoq.

🔸 Piginnittut nikinneranni utertitsilluni akiliinissaq (§17–18)
Inissiaq tunissagukku malitassatut pingaarnertut taarsigassarsiat erngerluni akilerneqartussaapput – matumani imatut pisoqanngippat:

• Inissiamik aapparisannut tunniussineq
• Averuserneq imaluunniit avinneq
• Namminersorlutik Oqartussat taarsigassarsiat atugassarititaasut immikkut ittut atorlugit ingerlaannarnissaannut akuersissuteqassapput

Piginnittoqarneq allanngussappat Namminersorlutik Oqartussanut ilisimatitsinissaq illit akisussaaffigaat. Taamaaliunngikkuit erngerlutik taarsigassarsiat utertillugit akileqqusinnaavaat.

🔸 Erniinnaartumik utertitsilluni akiliineq (§34)
Aamma taarsigassarsiat erngerluni akileqquneqarsinnaapput:

• Qinnuteqaammi paasissutissanik eqqunngitsunik allassimaguit
• Taarsigassarsinissamut neriorsuummi piumasaqaatit naammassinngikkukkit
• Piffissaliussap iluani uppernarsaatit inaarutaasut nassiutinngikkukkit (§33a, imm. 4)

Itigartitsineq, maalaaruteqarneq attaveqarfissallu 

Piumasaqaatit naammassisimagaluarukkilluunniit taarsigassarsitinneqarnissat qulakkeersinnaanngillat. Namminersorlutik Oqartussaniit inatsisit ukiumoortumillu missingersuutit malinneqartussaapput.

Itigartitsinissamut periarfissaqarneq:
Inatsimmi piumasaqaatit malinngikkukkit, uppernarsaatissanik amigaateqaruit, pisortanut akiitsunik akilinngitsuukkanik, 25.000 koruunit sinnerlugit amerlassusilinnik akiligassaqaruit imaluunniit aningaasaliissutit nungussimappata itigartinneqarsinnaavutit. Aalajangiineq allaganngorlugu tunniunneqassaaq tunngavilersugaassallunilu.

Maalaaruteqarnissamut ilitsersuut:
Itigartinneqarsimaguit maalaaruteqarnissamut periarfissaqarputit. Qanoq ilillutik qaqugulu maalaarummik nassiussisinnaanersutit, aammalu kikkut tigusisussaanersut pillugu ilisimatinneqassaatit.

Apeqqutissaqarpit?
Piumasaqaatit, uppernarsaatit sulialluunniit ingerlanissaa pillugu nalornissuteqaruit Ineqarnermut, Attaveqaasersuutinut Isorliunerusunullu Naalakkersuisoqarfik attaveqarfigissavat.

Qinnuteqarnissamut piareerpit? 

Qinnuteqaatip allartinnginnerani malitassat allassimaffiat atuaruk – taamaalillutit piffissamik sipaarsinnaavutit kipiluttunartoornissallu pinngitsoortissinnaallugu.
Ilitsersuut pinngitsoornak atuaqqissaaruk, aammalu qinnuteqaativit nassiutinnginnerani uppernarsaatissat tamaasa isumagikkit. Apeqqutissaqaruit Namminersorlutik Oqartussaniit ikiuunnissamut piareersimasoqarpoq.
Suliassaatinni iluatsitsilluarina!


Attavissaq 

Taarsigassarsinissamik qinnuteqarusukkuit Ineqarnermut, Attaveqaasersuutinut Isorliunerusunullu Naalakkersuisoqarfik email boligfinansiering@nanoq.gl aqqutigalugu attaveqarfigiuk.

Qeqqata Kommunia
Postboks 1014
3911 Sisimiut
Oqarasuaat: (+299) 70 21 00
Fax: (+299) 70 21 77
E-mail: qeqqata@qeqqata.gl
Nittartagaq: www.qeqqata.gl
Ineqarnermut, Attaveqaasersuutinut Isorliunerusunullu Naalakkersuisoqarfik
Imaneq 1A - 601
Postboks 909
3900 Nuuk

Oqarasuaat: (+299) 34 50 00
E-mail: box909@nanoq.gl
Nittartagaq: www.naalakkersuisut.gl